Decyzję o konieczności wykonania korekty zgryzu u dziecka podejmuje rodzic lub opiekun po konsultacji z lekarzem ortodontą i stomatologiem. Ze względu na fakt, że nie ma jednego, uniwersalnego wieku dla każdej osoby, rozpoczęcie leczenia w postaci stałego aparatu na zęby jest dodatkowo utrudnione. Co warto wiedzieć przed założeniem konstrukcji?
Stały aparat na zęby dla dziecka – najważniejsze informacje
Pierwsza konsultacja ortodontyczna dziecka powinna odbyć się najpóźniej do 7. roku życia. Ta zasada nie dotyczy sytuacji, gdy stomatolog zaleci wcześniejszą wizytę lub w przypadku, gdy rodziców lub opiekunów niepokoi np. nieprawidłowy zgryz. Warto pamiętać, że im wcześniej zostanie wykryta wada, tym czas niezbędny do jej usunięcia będzie krótszy.
Stały aparat na zęby to nie tylko sposób na leczenie różnego rodzaju wad zgryzu, ale również dodatkowy element, który przez pewien czas będzie towarzyszył dziecku w codziennych czynnościach. Z tego powodu cały proces przygotowywania młodego pacjenta powinien być podzielony na etapy. Maluchowi trzeba też przedstawić korzyści wynikające z zakończenia leczenia.
Zapraszamy na pierwszą wizytę! Stom-Med – aparat na zęby Poznań
Rodzaje problemów ortodontycznych dzieci
Wybrane wady zgryzu dzieci łatwo rozpoznać. Należą do nich zbyt duże przerwy między zębami, wyraźny przodozgryz, krzyżowy zgryz lub zbyt mocne stłoczenie zębów. Każdy z tych problemów ortodontycznych można rozwiązać poprzez stały aparat na zęby. Jeżeli zachodzi podejrzenie występowania jednej z wymienionych wad, należy umówić się na konsultację w pierwszym dostępnym terminie.
Stałe zęby zaczynają rozwijać się w wieku około 6 lat. Oczywiście każde dziecko jest inne, dlatego ten wiek trzeba traktować jako orientacyjny. Wypadnięcie zębów mlecznych i pojawienie się większości zębów stałych jest niezbędne do prawidłowej oceny konieczności leczenia ortodontycznego. Gotowość dziecka do założenia stałego aparatu ortodontycznego jest ustalana indywidualnie przez lekarza specjalistę.
Stały aparat na zęby – najważniejsze korzyści
Założenie aparatu ortodontycznego przynosi wiele korzyści zarówno w przypadku dzieci, jak i dorosłych. Do najważniejszych należy prawidłowy zgryz, który jest niezbędny do komfortowego przeżuwania pokarmów. Kolejna korzyść to estetyczny uśmiech, który bezpośrednio wpływa na dobre samopoczucie i pewność siebie. Zdrowy zgryz to również mniejsze ryzyko związane z różnego rodzaju chorobami dziąseł i próchnicą.
Nawet w przypadku poważnych wad, odpowiednie leczenie ortodontyczne jest w stanie całkowicie je wyeliminować. Z tego powodu tak ważne jest podjęcie decyzji w odpowiednim czasie.
Budowa aparatu na zęby
Jednym z elementów stałego aparatu na zęby są klamry, czyli metalowe lub ceramiczne części przyklejane do zębów. To punkty zaczepne, do których jest przytwierdzony drut ortodontyczny stanowiący kolejny ważny element konstrukcji. Cienki drut przechodzi przez klamry i służy do przemieszczania zębów do pożądanej pozycji. W zależności od konkretnego pacjenta, drut może mieć różną grubość.
Pozostałe elementy to ligatury, czyli niewielkie gumki odpowiedzialne za przytrzymywania aparatu ortodontycznego. Mogą mieć one różne kolory. Z kolei opaski to niewielkie metalowe pierścienie, które znajdują się na tylnych zębach. Niekiedy wykorzystuje się również sprężyny używane do przesuwania zębów lub utrzymywania odpowiednich przestrzeni pomiędzy nimi. W szczególnych przypadkach aparat może być wyposażony w dodatkowe elementy.
FAQ – najczęstsze pytania o stały aparat na zęby u dzieci
1. W jakim wieku najczęściej zakłada się dziecku stały aparat na zęby?
Stały aparat najczęściej zakłada się wtedy, gdy u dziecka wyrżnęła się już większość zębów stałych, a rozwój szczęk pozwala na bezpieczne leczenie – u wielu dzieci jest to okolica wieku szkolnego. Kluczowe nie są jednak konkretne lata, tylko etap rozwoju uzębienia i ocena ortodonty podczas konsultacji.
2. Po czym rodzic może poznać, że to już dobry moment na stały aparat?
Dobrym sygnałem do wizyty u ortodonty są: stłoczone lub pokrzywione zęby, widoczna asymetria uśmiechu, zgryz „na krzyż”, szpary między zębami lub sytuacja, gdy dziecko wstydzi się uśmiechać. Ortodonta, na podstawie badania i zdjęć, ocenia, czy lepiej działają jeszcze aparaty zdejmowane, czy już można bezpiecznie przejść na aparat stały.
3. Czy dziecko musi mieć wszystkie zęby stałe, żeby założyć aparat stały?
Nie zawsze trzeba czekać, aż pojawi się absolutnie każdy ząb stały. W wielu przypadkach wystarczy, że są już kluczowe zęby (np. siekacze i trzonowce), a pozostałe dopiero się wyrzynają. Ortodonta planuje leczenie tak, aby aparat uwzględniał dalszy rozwój uzębienia i nie blokował prawidłowego wyrastania kolejnych zębów.
4. Jak wygląda przygotowanie dziecka do założenia stałego aparatu?
Przygotowanie obejmuje konsultację ortodontyczną, zdjęcia RTG, dokładne badanie jamy ustnej oraz omówienie planu leczenia. Przed założeniem aparatu dziecko powinno mieć wyleczone wszystkie ubytki, a higiena zębów musi być na dobrym poziomie – stały aparat wymaga systematycznego mycia, więc ortodonta zwykle poświęca czas na naukę prawidłowej pielęgnacji.
5. Czy stały aparat u dziecka bardzo boli i jak długo trwa dyskomfort?
Zakładanie aparatu stałego zazwyczaj nie boli, bo polega głównie na przyklejeniu zamków do zębów. Dolegliwości pojawiają się dopiero później – przez kilka pierwszych dni po założeniu lub po wizytach kontrolnych zęby mogą być tkliwe, a aparat ocierać policzki i wargi. Ten okres adaptacji mija stopniowo, a w razie potrzeby można stosować wosk ortodontyczny i leki przeciwbólowe zalecone przez lekarza.
6. Kiedy lepiej wstrzymać się jeszcze z założeniem stałego aparatu dziecku?
Stały aparat bywa odkładany, jeśli uzębienie jest jeszcze zbyt „mieszane”, dziecko nie radzi sobie z higieną albo trudno mu współpracować (np. nie stosuje się do zaleceń). Ortodonta może wówczas zaproponować leczenie etapowe – najpierw aparaty zdejmowane lub proste korekty, a dopiero później, w bardziej sprzyjającym momencie, przejście na aparat stały.
